ระบบการกำหนดตำแหน่งหรือ Coordinate System ของ AutoCAD

Coordinate System หรือ ระบบการกำหนดตำแหน่ง (coordinate) ในระบบของ CAD มีชื่อเรียกว่า Cartesian coordinate system เป็นการกำหนดตำแหน่งโดยอ้างจากแกน X, Y, Z ที่จุดตัดของทั้ง 3 แกนคือจุด (0,0,0) หรือเรียกว่า origin กลุ่มของ coordinate ต่างๆ ที่เกิดนี้เรียกว่า World space แต่ละจุดใน world space เกิดจากค่าที่ต่างจุด origin ในแนวแกน X, Y, Z โดยทิศทางที่เป็นค่าบวกดูได้จากรูปด้านล่าง

Coordinate System 01

การเก็บค่าในไฟล์ CAD ก็เป็นการเก็บค่า coordinate โดย coordinate ที่เก็บ เช่น จุดปลาย จุดศูนย์กลาง และ จุดอื่นๆ ร่วมกับชนิดของวัตถุหรือ object เช่น เส้นตรง เส้นโค้ง

Coordinate System 02

ไอคอนที่อยู่ใกล้กับมุมล่างซ้ายของหน้าจอ ที่กำหนดมาของ AutoCAD จะมีทิศทางบวกตามรูปด้านบน ใน AutoCAD เรียก coordinate ที่ใช้ในการสร้างวัตถุหรือ object ว่า user coordinate system (UCS) ซึ่งสามารถมีได้หลายค่า และสามารถกำหนด X,Y,Z รวมทั้งทิศทางได้ตามที่ผู้ใช้กำหนด ค่าตั้งต้นตามปกติของ AutoCAD จะกำหนด UCS ให้สอดคล้องกับ world coordinate system (WCS) โดยที่ WCS คือ ระบบของการกำหนดตำแหน่งที่มิทศทางตามรูป และ origin อยู่ที่จุดตัดของ 3 แกนเท่านั้น UCS จะอ้างอิง WCS เสมอ

การเปลี่ยนการแสดงผลของ 2D UCS

ใน AutoCAD 2015 ไอคอนของ UCS แสดงได้หลายรูปแบบตามรูป

Coordinate System 03

  1. เลือกที่ View จาก pull-down เมนู และเลือก : Display -> UCS Icon -> Properties
  2. ใน UCS icon style เลือกที่ 2D
  3. จากนั้นกด OK เพื่อยืนยันการตั้งค่า (สัญลักษณ์ W ใน UCS แสดงว่า UCS นั้นสอดคล้อง (align) กับ WCS)

ระบบการกำหนดตำแหน่งแบบ Cartesian และ Polar

ใน 2D หรือ 2 มิติ ตำแหน่งหรือ coordinate สามารถกำหนดได้ 2 รูปแบบ โดย

Coordinate System 04

  • Cartesian coordinate system ใช้ตำแหน่งตามแนวแกน X,Y ที่ห่างออกมาจาก Origin
  • Polar coordinate system ใช้การกำหนดรัศมีและองศา จากจุด Origin โดยที่องศาจะเทียบจากแกน X องศาที่มีค่าเป็นบวกคือองศาแบบทวนเข็มนาฬิกา

ระบบการกำหนดตำแหน่งแบบ Absolute และ Relative

ใน AutoCAD 2015 สามารถใช้ระบบการกำหนดตำแหน่งได้ทั้งแบบ สัมบูรณ์ หรือ absolute และแบบสัมพัทธ์ หรือ relative

  • Absolute coordinate values จะอ้างอิงจาก origin ของ UCS ที่ใช้งานอยู่เสมอ
  • Relative coordinate values จะอ้างอิงจาก จุดก่อนหน้า

บริเวณที่แสดงตำแหน่งหรือ Coordinates สามารถเปิดปิดการแสดงตำแหน่ง โดยคลิ๊กเม้าส์ปุ่มซ้าย ใน AutoCAD 2015 ระบบการบอกขนาดแบบ absolute และ relative สามารถใช้ร่วมกับ  Cartesian และ polar โดยค่าตั้งต้นของ AutoCAD คือ absolute Cartesian coordinates ทำการเปลี่ยนไปใช้การบอกขนาดแบบ relative โดยใช้สัญลักษณ์ @

การกำหนดตำแหน่ง

ใน AutoCAD มีการกำหนดตำแหน่ง 5 รูปแบบ

  • Interactive method : คือวิธีการเลือก โดยเลือกจากจุดบนหน้าจอของ cursor
  • Absolute coordinates (Format: X,Y) : โดยการพิมพ์ค่า X,Y ที่อ้างอิงจาก Origin ของ UCS ที่ใช้งานอยู่
  • Relative rectangular coordinates (Format: @X,Y) : พิมพ์ X,Y โดยอ้างอิงจากจุดก่อนหน้า
  • Relative polar coordinates (Format: @Distance<angle) : พิมพ์ระยะห่างและองศาที่เทียบกับแกน X
  • Direct Distance entry technique : กำหนดจุดที่ 2 โดยการเลื่อน cursor ไปตามทิศทางที่ต้องการแล้วพิมพ์ค่าระยะทาง