การวิเคราะห์ Tolerance of Position ตอน 1

บทความนี้ เป็นตัวอย่างการวิเคราะห์ GD&T ระดับสูง เขียนแต่เรื่องพื้นฐานเดี๋ยวจะเบื่อไปเสียก่อน จากแบบงานตัวอย่างเป็นการวิเคราะห์เป็นแบบงานที่มีการกำหนด Tolerance of Position ที่มีลักษณะของการควบคุมแบบ Composite Control ซึ่งเป็นการกำหนดสัญลักษณ์ GD&T ตัวเดียวในส่วนของสัญลักษณ์ แต่มีการควบคุมตำแหน่งด้วยค่าพิกัดความคลาดเคลื่อน 2 ค่า มีงานที่มีการกำหนด GD&T ในลักษณะของการควบคุมแบบ Composite Control บ่อยอยู่เหมือนกัน เรื่องนี้อาจจะเขียนหลายตอนซักหน่อย เพราะต้องใช้หลายภาพในการประกอบการอธิบาย

1291263_517329378349980_114297355_o

ชิ้นงานตัวอย่างมีการควบคุมตำแหน่งรูเจาะทั้ง 4 ด้วย GD&T Tolerance of Position แบบ Composite Control มีการกำหนดสภาวะเนื้อวัสดุมากสุด (Maximum Material Condition, MMC) ที่ค่าพิกัดความคลาดเคลื่อนและมีการกำหนดสภาวะขอบเขตวัสดุมากสุด (Maximum Material Boundary, MMB) ที่ดาตั้มอ้างอิงอันดับที่ 2 และดาตั้มอ้างอิงอันดับที่ 3

เมื่อวิเคราะห์ดาตั้มอ้างอิงเพื่อใช้ในการกำหนดกรอบดาตั้มอ้างอิง (Datum Reference Frame) จะได้ว่าดาตั้มอันดับที่ 1 คือดาตั้ม A เป็นระนาบดาตั้ม (Datum Plane) ที่เกิดจากระนาบสัมผัสนอกสุด (Outer Tangent Plane) ของพื้นผิว Feature ด้านล่างสุด ดาตั้มอันดับที่ 2 เป็นแกน (Datum Axis) ของขอบเขตทรงกระบอกที่เกิดจากสภาวะประกอบที่ตั้งฉากกับดาตั้ม A (Related Actual Mating Envelope, R-AME) และดาตั้มอันดับที่ 3 เป็นระนาบดาตั้ม (Datum Plane) ที่เป็นระนาบกลางของสภาวะประกอบที่ตั้งฉากกับดาตั้มอ้างอิง A และอยู่ในแนวเดียวกับแกนดาตั้มอ้างอิง B (R-AME) ซึ่งดาตั้มทั้ง 3 อันดับจะก่อให้เกิดศูนย์ของชิ้นงาน ซึ่งในแบบงานจะเขียนแทนด้วยแกนอ้างอิง X Y Z u v w สำหรับใช้ในการอ้างอิงสำหรับบทความในครั้งต่อไป (การวิเคราะห์ Tolerance of Position ตอน 2)

นรเศรษฐ์ คำบำรุง
________________________________
บริษัท N-Tris Solutions & Engineering
ที่ปรึกษาและวิทยากรฝึกอบรมหลักสูตร Geometric Dimensioning & Tolerancing (GD&T), Tolerance Stack-up, Tolerance Allocate
มีปัญหาเรื่อง GD&T หรือติดต่อฝึกอบรบได้ที่ noraseth@gmail.com หรือ ntrissolutions@gmail.com